Udar mózgu jest rzadką przyczyną zaburzeń narządu słuchu. To nagłe ogniskowe uszkodzenie tkanki mózgowej pochodzenia naczyniowego, trwające co najmniej dobę, stanowi poważne zagrożenie dla życia i zdrowia chorego. Zajmuje trzecie miejsce (po chorobie niedokrwiennej serca i nowotworach złośliwych) wśród przyczyn zgonów i pierwsze wśród przyczyn inwalidztwa w populacji osób powyżej 40 roku życia (Cendrowski 1997, Członkowska i Ryglewicz 1996, Siebert i Nyka 2006). Wśród objawów udaru mózgu na pierwszy plan wysuwają się zmiany związane z uszkodzeniem ośrodków ruchowych i czuciowych mózgu, prowadzące do niedowładów, porażeń lub afazji. Stan słuchu chorego, z uwagi na walkę lekarza o życie chorego i poprawę jego zazwyczaj ciężkiego stanu ogólnego, schodzi na plan dalszy.

Udar mózgu był znany już w starożytności, ale dopiero w XVII wieku Wepfer wykazał, że jego przyczyną jest uszkodzenie naczyń (cyt. za Prusińskim i in. 1999). Liczba zachorowań na udar mózgu na świecie nie jest dokładnie znana, ale szacuje się ją na około 13 mln przypadków rocznie, spośród których umiera około 5 mln chorych. Ocenia się, że w okresie dwóch następnych dekad liczba zgonów z powodu udaru mózgu zwiększy się z 5 do 7 mln (Bamford i in. 1990). Dane dotyczące Europy kształtują się na poziomie 1,3 mln nowych zachorowań rocznie. W Polsce liczba chorych dochodzi do 60 tys. (Prusiński i in. 1999, Ryglewicz 1994), z których 30% umiera w ciągu pierwszych 12 miesięcy po udarze. Wśród chorych, którzy przeżyli udar, pełną sprawność fizyczną i intelektualną odzyskuje 40% (Jorgensen i in. 1995, Prusiński i in. 1999), u dalszych 40% występuje ograniczenie tej sprawności, a 20% wymaga stałej opieki innych osób.

Patofizjologia i objawy udaru mózgu
 Zgodnie z Międzynarodową Klasyfikacją Statystyczną Chorób i Problemów Zdrowotnych (w rewizji dziesiątej) udary mózgu są opisywane w rozdziale IX (Choroby układu krążenia) w podrozdziale Choroby naczyń mózgowych przepływu ślimakowego. Autorzy ci dowodzą, że unaczynienie ślimaka to zamknięte mikrokrążenie całkowicie niezależne od mechanizmów zewnętrznych obecnych np. w ośrodkowym układzie nerwowym.

Udar w zakresie unaczynienia tętnic kręgowych może spowodować m.in. nagłą głuchotę. Ostre objawy słuchowe zależne od niedokrwienia kręgowo-podstawnego są zawsze ściśle związane z objawami pniowymi i móżdżkowymi (Deplanque in. 1998, Lee i in. 2001, Sunose i in. 2000, Toyoda i in. 2002). Nagłe wystąpienie dyzartrii, zawrotów głowy, porażeń lub niedowładów nerwów czaszkowych i ogólnego osłabienia zwykle sugeruje udar. Niedosłuch jest znacznie rzadziej wiązany z udarem (Amarenco i Hauw 1990, Deschauer i in. 1998, Lee i in. 2004, Lee i in. 2002). Wynika on z niedokrwienia w obszarze unaczynienia tętnicy błędnika, która jest gałęzią tętnicy przedniej dolnej móżdżku lub tętnicy podstawnej. Istnieją dowody neurofizjologiczne na to, że struktury leżące powyżej zespołu oliwki górnej, takie jak wzgórki dolne blaszki pokrywy oraz ośrodki korowe i podkorowe (Mulders i Robertson 2000, Oas i Baloh 1992, Rajan 1990, Warr i Guinan 1978) modulują pobudliwość neuronów oliwkowo-ślimakowych i wpływają przez to na funkcję ślimaka. Uszkodzenie tych struktur wpływa więc na jego czynność i przewodzenie potencjałów mikrofonicznych do wyższych ośrodków słuchu. Badania kliniczne potwierdzone badaniami MRI dowodzą, że udar w okolicy blaszki pokrywy śródmózgowia i wzgórków dolnych może powodować obustronny niedosłuch oraz brak zrozumienia mowy. Kontrola narządu przedsionkowo-ślimakowego przez połączenia z obydwoma wzgórkami dolnymi blaszki pokrywy jest obustronna. Włókna z pierwotnej kory słuchowej kończą się głównie tożstronnie w górnej części wzgórka dolnego. Część włókien jest skrzyżowana i dąży do przeciwległego wzgórka przez spoidło tylne. Zstępujące włókna z grzbietowej części wzgórka dolnego blaszki pokrywy kończą się na komórkach wielobiegunowych tożstronnych jąder oliwki górnej (jądro okołooliwkowe grzbietowe przyśrodkowe i jądro brzuszne ciała czworobocznego) (Sahley i in. 1997). Ponadto zstępujące projekcje z okolicy środkowo-bocznej wzgórka dolnego również były opisywane jako kończące się w okolicach zespołu oliwki górnej. Te neurony wysyłają włókna do tożstronnych i przeciwstronnych jąder ślimakowych (Sahley i in. 1997, Schofield i Cant 1994). Z tego powodu incydenty udarowe mogą powodować zaburzenia słuchu tożstronne, jak również przeciwstronne.